अर्खिड फुलहरू पुनः फुल्न कसरी प्रोत्साहित गर्ने

अर्खिडलाई पटक–पटक फुलाउनका लागि पानीको मात्रा, प्रकाश, तापक्रम, आर्द्रता, पोषण, र निरन्तर हेरचाहजस्ता धेरै कुरामा ध्यान दिन आवश्यक हुन्छ। अर्खिडका फूलहरू आफ्नो लामो समय टिक्ने सुन्दरतालाई लिएर प्रसिद्ध छन्, प्रायः महिनौँसम्म ताजा रहन्छन्। तर, अधिकांश अर्खिड प्रजातिहरू वर्षमा एकपटक मात्र फुल्छन्, सामान्यतया हरेक वर्षको एउटै मौसममा। एक अपवाद भनेको फ्यालेनोप्सिस (Phalaenopsis) हो, जसलाई घरभित्र हरेक तीनदेखि छ महिनामा फुल्न प्रोत्साहित गर्न सकिन्छ।

फ्यालेनोप्सिस अर्खिडहरू प्रायः हिउँददेखि वसन्तको सुरुवातसम्म वर्षमा एकपटक फुल्छन्। यो प्रजाति एउटै डाँठमा बढ्ने भएकाले यसलाई आराम वा सुप्तावस्थाको समय दिइ सही हेरचाह गरेमा पुनः फुल्न प्रोत्साहित गर्न सकिन्छ।

तल फ्यालेनोप्सिस अर्खिडलाई वर्षभर पुनः फुल्न सहयोग पुर्‍याउने चरणहरू दिइएका छन्।

फूलको डाँठ काट्ने

जब अन्तिम फूल मर्छ वा झर्छ र डाँठको टुप्पो खैरो हुन थाल्छ, त्यसबेला कीटाणुरहित कैंची वा ब्लेड प्रयोग गरेर डाँठलाई करिब ३ इन्च काट्नुहोस्। यो विश्राम अवधिमा पानी र मल दिने मात्रा घटाउनुहोस्। महिनामा एकपटक मात्र मल दिनुहोस् र हप्तामा एकपटक पानी दिनुहोस्।

अर्खिडलाई यसको सामान्य वातावरणमै राख्नुहोस्, जसमा तापक्रम ६५ देखि ८५ डिग्री फारेनहाइटको बीचमा रहोस्, र केही महिनासम्म उज्यालो तर अप्रत्यक्ष घाम दिइराख्नुहोस् ताकि नयाँ फूल डाँठ बढ्ने संकेत देखियोस्।

सामान्य हेरचाहमा फर्कनुहोस्

जब तपाईंले डाँठको टुप्पोमा नयाँ पात उम्रँदै गरेको देख्नुहुन्छ, यो सुप्तावस्थाको अन्त्यको संकेत हो। यसबेला पुनः नियमित रूपमा पानी र मल दिन सुरु गर्नुहोस्।

पानी दिने तरिका

अर्खिडहरू माटोविहीन विशेष मिश्रणमा हुर्काइन्छन्, त्यसैले तापक्रम र आर्द्रता अनुसार हप्तामा दुईदेखि तीनपटक पानी दिनुहोस्। प्रत्येक पानीपछि बिरुवा पूर्ण रूपमा सुक्न दिनुहोस्, किनभने अर्खिडहरूलाई चिपचिपो अवस्थाको मन पर्दैन। यदि आर्द्रता ५०% भन्दा कम छ भने, ढुंगाको ट्रेमा थोरै पानी हालेर त्यसमा अर्खिडको गमला राख्दा प्राकृतिक वातावरणजस्तै आर्द्रता बढाउन मद्दत हुन्छ।

मल दिने तरिका

बारम्बार फुल्न प्रोत्साहित गर्न नियमित मल दिनु जरुरी छ। तरल मललाई २५% सम्म पातलो पारेर प्रयोग गर्नुहोस्, वा पेशेवर उत्पादकहरूले प्रयोग गर्ने नियन्त्रित-मुक्ति विधि (controlled-release method) अपनाउन सक्नुहुन्छ, जस्तै मलका दानाहरूलाई नायलनमा राखी गमलाको माटोमा गाड्नु।

अर्खिडलाई पोषक तत्व आवश्यक पर्छ तर ती हल्का उपभोक्ता हुन्, त्यसैले धेरै मल नदिनुहोस्। प्रत्येक एक वा दुई हप्तामा एकपटक पातलो अर्खिड मल प्रयोग गर्नुहोस्।

चिसो वातावरण प्रदान गर्नुहोस्

जब नयाँ पात पूर्ण रूपमा बढिसक्छ, त्यसपछि अर्खिडलाई रातमा चिसो ठाउँमा सार्न सुरु गर्नुहोस्, करिब ५५ देखि ६५ डिग्री फारेनहाइटको बीचमा। तापक्रममा यो कमीले फुल्ने प्रक्रिया सुरु गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ।

जाडो मौसममा, अर्खिडलाई झ्याल नजिक राख्नु पर्याप्त हुन्छ। अन्य मौसममा, तापक्रम यस दायराभित्र हुँदा केही रातका लागि अर्खिडलाई बाहिर लैजान सकिन्छ।

नयाँ फूलको डाँठका लागि ध्यान दिनुहोस्

चिसो अवस्थाको करिब एक महिनाभित्र नयाँ फूलको डाँठ उम्रिन थाल्छ। यो सामान्यतया माथि बढ्ने जराझैँ देखिन्छ र यसको टुप्पोमा सानो गाँठो हुन्छ जसले हातको पञ्जाझैँ देखिन्छ। यदि डाँठ स्वाभाविक रूपमा बनेन भने, केही उत्पादकहरूले फस्फोरस बढी भएको फूल-बूस्टर मल (जस्तै NPK 10-30-20) प्रयोग गर्न सिफारिस गर्छन् ताकि फुल्ने प्रक्रिया प्रोत्साहित होस्।

एकपटक अर्खिड फुल्न सुरु भएपछि, फूल सकिएसम्म मल दिन बन्द गर्नुहोस्।

पुनः तातो स्थानमा सार्नुहोस्

जब फूलको डाँठ देखा पर्छ, अर्खिडलाई पुनः तातो स्थानमा सार्नुहोस्। जब डाँठ करिब ५ इन्च पुग्छ, यसलाई सानो बाँस वा स्टेकले समात्नुहोस् र हल्का रूपमा बाँध्नुहोस्।

फूल फुलुन्जेल हप्तामा एकपटक पातलो मल दिनुहोस्। फूल सकिएपछि डाँठ काट्नुहोस् र ३ देखि ६ महिनापछि अर्को फुल्ने चक्रका लागि तयारी गर्नुहोस्।

पुनः फुल्ने अर्खिडका लागि अतिरिक्त सुझावहरू

फ्यालेनोप्सिस अर्खिडलाई पुनः फुल्ने सम्भावना बढाउनका लागि यसको वृद्धि र फुल्ने अवधिभर समान हेरचाह गर्नुहोस्।

अर्खिडका लागि विशेष माटो मिश्रण प्रयोग गर्नुहोस्।
नियमित पानी र मल दिने तालिका पालना गर्नुहोस्।
बिरुवालाई तातो र स्थिर तापक्रममा राख्नुहोस्।
पर्याप्त अप्रत्यक्ष घाम दिनुहोस्।
रातमा पूर्ण अँध्यारो सुनिश्चित गर्नुहोस्।

फूल्ने र फूल सकिएपछिको अवधिमा उचित हेरचाहले तपाईंको फ्यालेनोप्सिस अर्खिडले वर्षौँसम्म बारम्बार फुल्ने सौन्दर्यले तपाईंलाई पुरस्कृत गर्नेछ।